บริษัทอาหารยักษ์ใหญ่ไม่สามารถตอบสนองกระแสเกษตรฟื้นฟูได้ตามที่คาดหวัง

กรมอุตุนิยมวิทยาอินเดียเปิดเผยว่า ปรากฏการณ์เอลนีโญที่ทวีความรุนแรงทำให้อินเดียเสี่ยงเผชิญฤดูมรสุมที่แห้งแล้งที่สุดในรอบ 17 ปี หลังปริมาณฝนสะสมช่วงเดือนมิ.ย.ถึงก.ย. ต่ำกว่าค่าเฉลี่ยระยะยาวอยู่ 15% ซึ่งอาจกระทบผลผลิตทางการเกษตรและซ้ำเติมอัตราเงินเฟ้อหมวดอาหารที่พุ่งขึ้นแตะ 5.95% ในเดือนส.ค. ให้สูงขึ้นอีก รายงานระบุว่าหากภาวะฝนแล้งยังคงดำเนินต่อไป ฤดูมรสุมปีนี้จะอ่อนกำลังลงมากที่สุดนับตั้งแต่ปี 2552 ซึ่งขณะนั้นปริมาณฝนตกต่ำกว่าระดับปกติ 18% และอาจกระทบทั้งการเก็บเกี่ยวในปัจจุบันและรอบการเพาะปลูกถัดไป โดยต้นทุนราคาอาหารเพิ่มขึ้นติดต่อกันเป็นเดือนที่ 7 ในเดือนส.ค. ทั้งนี้ สำนักงานอุตุนิยมวิทยาเคยคาดการณ์ไว้เมื่อเดือนพ.ค.ว่า ปริมาณฝนในฤดูนี้จะต่ำกว่าเกณฑ์ปกติ 10% ด้านคริสเตียน เวอร์เนอร์ กรรมการผู้จัดการบริษัทที่ปรึกษาโกลบอล เวเธอร์ ไคลเมท อนาไลติกส์ ในออสเตรเลีย ระบุว่าสภาพอากาศอาจเอื้อต่อการเกิดพายุไซโคลนในอ่าวเบงกอลในช่วงสัปดาห์สุดท้ายของเดือนก.ย. และอาจช่วยนำพาฝนที่จำเป็นอย่างยิ่งมาสู่พื้นที่ภาคตะวันออกและภาคตะวันออกเฉียงเหนือของอินเดีย และช่วยบรรเทาปัญหาฝนแล้งในบริเวณดังกล่าวได้ การมีปริมาณฝนมรสุมที่เพียงพอถือเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งต่อเกษตรกรชาวอินเดียหลายร้อยล้านชีวิตที่ต้องพึ่งพาฝนตามฤดูกาลในการเพาะปลูก โดยอินเดียจัดเป็นหนึ่งในผู้ผลิตข้าว น้ำตาล และฝ้าย รายใหญ่ที่สุดของโลก

เวอริสก์ เมเปิลครอฟต์ บริษัทที่ปรึกษาด้านความเสี่ยง เตือนว่าสภาพอากาศแปรปรวนและผลกระทบจากสงครามอิหร่านอาจเพิ่มความเสี่ยงด้านความมั่นคงทางอาหารในเอเชีย และอาจนำไปสู่ความไม่สงบในสังคมและความไร้เสถียรภาพทางการเมืองในประเทศที่มีความเปราะบาง เช่น อินเดีย อินโดนีเซีย และฟิลิปปินส์ โดยระบุในรายงานที่เผยแพร่วันที่ 17 ก.ย. ว่า สงครามอิหร่านส่งผลกระทบต่อการจัดหาเชื้อเพลิงและปุ๋ยซึ่งเป็นปัจจัยการผลิตสำคัญของภาคเกษตร ขณะที่สภาพอากาศสุดขั้วจากปรากฏการณ์เอลนีโญที่รุนแรงยังกระทบผลผลิตทางการเกษตรของหลายประเทศในเอเชีย อินโดนีเซียซึ่งเป็นผู้ผลิตน้ำมันปาล์มรายใหญ่ที่สุดของโลกกำลังเผชิญไฟป่าที่ควบคุมได้ยากจนกระทบต่อการเก็บเกี่ยว ขณะที่อินเดียซึ่งเป็นผู้ส่งออกข้าวรายใหญ่ที่สุดของโลกมีปริมาณฝนในช่วงฤดูมรสุมต่ำกว่าปกติ 15% ส่วนไทยมีแนวโน้มผลผลิตน้ำตาลลดลงอย่างหนัก และยังพึ่งพาการนำเข้าพลังงานและปุ๋ยในระดับสูง พร้อมเผชิญแรงกดดันจากภาระหนี้ของเกษตรกรก่อนเข้าสู่ฤดูเพาะปลูกครั้งต่อไป ข้อมูลจากดัชนีความมั่นคงด้านอาหารของเวอริสก์ เมเปิลครอฟต์พบว่า มากกว่าครึ่งหนึ่งของประเทศที่มีความเสี่ยงสูงหรือระดับวิกฤตด้านความมั่นคงทางอาหาร ยังอยู่ใน 2 กลุ่มที่มีความเสี่ยงสูงสุดจากดัชนีคาดการณ์ความไม่สงบในสังคม โดยมีอินเดีย บังกลาเทศ ฟิลิปปินส์ และอินโดนีเซียรวมอยู่ด้วย ขณะที่ฟิลิปปินส์และอินโดนีเซียเกิดการประท้วงขึ้นแล้วในช่วงไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมา และเวอริสก์ เมเปิลครอฟต์เตือนว่าหากแรงกดดันจากราคาและปริมาณอาหารเพิ่มขึ้น และรัฐบาลถูกมองว่ารับมือได้อย่างไม่มีประสิทธิภาพ ก็อาจนำไปสู่ความไม่สงบและความไร้เสถียรภาพทางการเมืองในประเทศที่มีความเสี่ยงสูงเหล่านี้ ส่วนประเทศที่เผชิญความขัดแย้งอยู่แล้ว เช่น อัฟกานิสถานและเมียนมา ภาวะช็อกด้านอาหารอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดวิกฤตด้านมนุษยธรรม